kevin maakt zin

Zondag mag ik gaan stemmen: ja of nee aan het BAM-trace (met Lange Wapper dus, en zoals het op dit moment voorgesteld wordt) als oplossing voor het rondmaken van de ring rond Antwerpen.

Niet dat ik gá stemmen - ‘k heb m’n oproepingsbrief verscheurd vanaf ik hem uit de brievenbus gehaald had.  Maar daarover later meer.

De laatste weken hoor je het ene na het andere argument voor of tegen de Lange Wapper.  Ik heb redelijk veel debatten gevolgd, zowel online (gewoon al de links die al m’n Facebook-vrienden posten volgen is bijna ‘n dagtaak), op tv (Phara, Ter Zake) als in gesprekken met vrienden.

Conclusie: ik stoor me verschrikkelijk aan veel van die debatten.  Mensen gebruiken drogredeneringen om hun gelijk te halen, laten zaken weg die hen goed uitkomen, of liegen gewoon ronduit.  Daarom, even mijn mening, en een poging om te wijzen op een paar rare hersenkronkels bij zowel het JA- als NEEN-kamp.

Eerst en vooral, want velen zijn hier blijkbaar nog niet van op de hoogte: het gaat hier niét over een brug over de Schelde.  Het gaat over een viaduct over, vooral, dokken, van daar waar de Ring nu ligt (Singel/waterzuiveringsinstallatie) tot aan ‘t Noordkasteel.  Maw: via Luchtbal, langs park Spoor Noord, tot aan ‘t Noordkasteel.  Om van rechterover naar linkeroever te gaan komt er een extra tunnel bij onder de Schelde.  Dát is het tracé waar je voor stemt als je JA stemt, en tegen stemt als je NEEN stemt.

Die kennis haalt meteen al 1 argument onderuit, zijnde: het argument dat het een mooie brug over de Schelde zal worden.  Er is geen sprake van een brug.

Een argument dat ook vaak gebruikt wordt, en ik zie het vooral gebruikt worden door het JA-kamp, is datgene waarbij ze stellen dat ze JA zullen stemmen omdat het verkeersinfarct rond Antwerpen moet opgelost worden.  Wel, dat is mijns inziens geen argument voor het viaduct: het is een argument voor het rondmaken van de Ring, waar zowel een tunnel als een viaduct voor zullen zorgen.

Angst.  Angst is een slechte raadgever, maar wel een heel effectieve, en de angststrategie wordt lustig gebezigd door beide kampen.  Het JA-kamp heeft het dan vooral over economische problemen, de teloorgang van de Antwerpse haven indien de bouw nog uitgesteld wordt, belastingsverhogingen indien er nog extra studies zouden moeten komen, et cetera.  Het NEEN-kamp spreekt over geluidsoverlast, ziektes, fijn stof en eeuwige bouwwerven – kortom, beide kampen roepen beelden op die niemand graag ziet, om toch maar mensen aan hun kant te krijgen.  Wat het JA-kamp betreft: overtrokken & overdreven.  Wat het NEEN-kamp betreft: ook met een tunnel zal je geluidsoverlast, ziektes, fijn stof en een langdurige bouwwerf erbij moeten nemen.

Het underdogargument, of beter: het underdoggevoel.  Dit wordt nogal eens gebruikt door het kamp van de NEEN-stemmers: de BAM wordt afgeschilderd als de grote boosdoener, die zaken beslist boven de hoofden van “de arme burger” zonder rekening te houden met die burger – vingerwijzingen richting het grote geld zijn nooit ver weg.  Zoiets werkt natuurlijk goed bij dat deel van het typisch wat linksere kamp dat een afkeer heeft van geld, en bij dat deel van de mensen die zich al langer genegeerd voelen.  Het JA-kamp vindt dan weer dat er al genoeg getreuzeld is, dat NEEN-stemmers niet goed nagedacht hebben, te veel belang hechten aan milieu-gerelateerde zaken en te weinig aan economische vooruitgang.  En dat gaat er natuurlijk makkelijk in bij die typisch wat rechtsere medemens die links graag ziet als ietwat naïeve wereldverbeteraars die maar met ‘n half been in de realiteit staan.

Op die argumentatie moet ik niet eens reageren – dit is spelen op de man, niet op de bal.

Economisch geïnspireerde argumentatie hoor je ook overal: het heeft al zo veel gekost, laten we nu dat viaduct maar zetten.  Het heeft al zo lang geduurd, begin er al maar aan.  Antwerpen zal in economisch verval komen.  Het viaduct zorgt voor werkgelegenheid.  De tunnel zorgt voor werkgelegenheid.  Geluidsoverlast en fijn stof zorgen voor mensen die vaker ziek zijn, en heeft dus een negatief effect op de economie.  En ga zo maar door.  Wat deze argumenten betreft: dit is een gigantische soep, waarbij beide kampen misschien hier en daar wel een punt hebben.  Het is in ieder geval veel te simplistisch om te stellen dat NEEN of JA per definitie een grotere dan wel kleinere positieve of negatieve economische impact zal hebben.

Dan komen we bij het stemmen zelf, wat ook wel eens wordt gebruikt in de argumentatie.  Waar stem je nu eigenlijk voor?  Wel, om dat te weten moeten we even naar onze politici kijken, kwestie van te weten wat ze eigenlijk gaan doén met de uitkomst van het referendum.  En dan zie je, opnieuw, een onoverzichtelijke soep van uitspraken.  Voor sommigen is het referendum bindend, voor anderen niet.  Voor sommigen is een NEEN-stem meteen een stem voor de tunnel, voor anderen stem je dan gewoon tegen het huidig aangekondigde traject – dus niet voor géén viaduct.  Nog anderen willen verder onderzoek.  De Vlaamse regering, die er een stuk meer over te zeggen heeft dan de Antwerpse gemeenteraad, is al even onduidelijk, en de grote baas, Peeters, zwijgt in alle talen.  Een JA-stem is ook niet meteen een garantie: voor sommigen wil dat zeggen dat het viaduct er zonder meer komt, voor anderen wil dat zeggen dat het er niét komt, toch niet zoals de plannen nu zijn, toch niet zonder opmerkingen.

En dan heb je nog de BAM zelf: de aansluiting met de Ring is niet goed uitgetekend (je weet wel, die fameuze 18 rijstroken – volgens sommigen naast, volgens anderen boven elkaar), en ze zwijgen in alle talen over hun mogelijk alternatief.  Hoewel, een mogelijk alternatief is uitgelekt: een tunnel vanaf de overgang van de E313.

Conclusie, waar stem je voor?  Geen idee eigenlijk.  Doét het er eigenlijk veel toe?  Ik betwijfel het.  Waarom?

• het referendum is adviserend, niet bindend.
• quasi elke partij verbindt andere connotaties aan de uitkomst van het referendum
• het traject waarvoor je stemt is niet eens volledig, en zal nog wijzigen.  Wat eigenlijk wil zeggen dat, ongeacht wat je stemt, het geen rechtstreeks gevolg kán hebben: het traject moet hoe dan ook nog gewijzigd worden, en je kan enkel stemmen of je het huidig voorgestelde traject goed vindt of niet.

Dat gezegd zijnde, naast een rechtstreekse beslissing heb je ook nog de “geest” van de uitkomst: als een grote meerderheid voor het viaduct stemt, of net tegen, zou je denken dat politici wel moeten kunnen aflezen wat de burger denkt, verkiezingen indachtig.  Hoewel, excuses zijn snel gevonden.

Nuja, ik ga niet stemmen.  Om bovenvermelde redenen, maar toch vooral omdat het principe achter een referendum me tegen de borst stoot: directe democratie, de burger laten beslissen over een verschrikkelijk onoverzichtelijke zaak als dit?  Wetende dat een kleine groep experts slimmer is dan 1 man ooit kan zijn, maar een grote groep mensen in sé een heel domme entiteit is?  No thanks.  Geen referenda voor mij.

Maar wat zou ik stemmen, moest ik toch gaan?  Alle argumenten indachtig blijf ik de aansluiting in de buurt van Merksem onverantwoord vinden.  Het is daar nu al bijna onleefbaar, wat je op deze manier doet is nog een grote hoop overlast extra veroorzaken op die plaats.  Dan kan je misschien wel roepen dat ik hier het “not in my backyard”-principe bezig, maar dat klopt niet: ik woon in de verste verte niet in Merksem.  ‘k Zou niet willen :)  Ik ben van mening dat de overlast, die er zowel bij tunnel als viaduct zal zijn, zo veel mogelijk gespreid moet worden, wat niet het geval is.  Ik heb niet per sé iets voor of tegen een viaduct, noch voor of tegen een tunnel, maar ik vind wel dat het best mogelijke scenario moet gevolgd worden, dat de minste overlast veroorzaakt voor de mensen die in de stad wonen en voor de randgemeenten.  Dat het huidige BAM-traject dat niet is lijkt me wel duidelijk – dit ligt veel te dicht bij het stadscentrum, en werpt een hypotheek op buurten die volop in ontwikkeling zijn, zoals de Dam en het Eilandje.

Dat het BAM-traject de beste keuze is als het zo snel mogelijk moet gaan, daar ben ik dan weer wel van overtuigd.  Maar: ik vind helemaal niet dat we zo snel mogelijk moeten gaan.  Iets gaan neerzetten omdat het langer zou duren om nog andere opties te onderzoeken en mensen niet willen dat die tijd er aan gespendeerd wordt, is een visie zonder zicht op de toekomst.  Zet iets snel en onder tijdsdruk, en je zal er later de gevolgen van dragen, die zich in deze vooral zullen situeren op menselijk vlak: stadsuitbreiding wordt beperkt, evn voor zij die reeds wonen waar het traject zal lopen zal de leefbaarheid weer wat beperkt worden .  Ligt de prioriteit bij de economie en het verkeer dat snel moet gaan, ja, dan is dat een argument.  Ik leg m’n prioriteiten echter liever bij de mensen die er wonen.

Kortom, ik ben er niet van overtuigd dat het BAM-tracé of de voorgestelde tunnel de best mogelijke oplossing is, en ik wil al helemaal niet dat het er toch doorgedrukt wordt met tijdsdruk als belangrijkste argument.

Een betere oplossing?  In ieder geval eentje waar de Ring niet zo dicht bij, in, of over de stad loopt.  Wat mij betreft schuif je hem een stuk verder op naar het noorden.  Granted: je zal er 10 minuten langer over doen om de Ring rond te rijden (er van uitgaande dat de files exact ‘t zelfde blijven), en de economische schade die die extra tijd veroorzaakt zal er zijn.  Ik weet niet wat u er van denkt, maar die economische schade is wat mij betreft sterk ondergeschikt aan de menselijke schade.